Bir zamanlar ligimizde Zonguldakspor fırtınası vardı. Arkasına sadece şehrin değil, yerin yüz metre altında çekiç sallayan madencilerin gücünü alarak İstanbul’un üç büyüklerine, Trabzonspor’a ve dönemin Anadolu devlerine meydan okuyordu!.
O dönemki adıyla Zonguldak Şehir Stadyumu’nun (bugünkü adıyla Karaelmas Kemal Köksal Stadyumu) o meşhur atmosferini, çamurlu sahalar, kayadan oyma tribünleri dolduran baretli işçiler, maçı dinlemek için maden ocaklarındaki radyolara kulak veren yüz binler… Zonguldakspor sadece bir futbol takımı değil, gerçekten de emeğin ve mücadelenin sahadaki karşılığıydı.
Yalnızca saha içi sonuçlarıyla değil, temsil ettiği madenci kimliği, işçi sınıfı dayanışması ve yarattığı tribün kültürüyle futbol literatüründe müstesna bir yere sahipti.
Kulübün tarihine, altın çağına ve çöküş sürecine dair öne çıkan temel detaylarla sizlerle birlikteyiz;
“İşçi Milli Takımı” Kimliği ve Sosyolojik Arka Plan
Madencilerin Kulübü: 1966 yılında kurulan Zonguldakspor, doğrudan Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK – o dönemki adıyla Ereğli Kömürleri İşletmesi) ve bölge madencilerinin desteğiyle büyüdü.
Maden işçilerinin maaşlarından kesilen küçük katkı payları ve işçilerin sahiplenmesiyle kulüp, tam anlamıyla halkın ve emeğin takımı haline geldi.
Kırmızı-Lacivert: Formadaki renklerden kırmızı emeği ve maden şehitlerinin kanını, lacivert ise maden işçisinin çalışma tulumunu simgeliyordu.
Altın Çağ ve Şampiyonluk Yarışları (1974–1988)
Zonguldakspor, 1973-1974 sezonunda 2. Lig şampiyonu olarak Türkiye 1. Futbol Ligi’ne (bugünkü Süper Lig) yükseldi ve tam 14 sezon kesintisiz olarak devler liginde mücadele etti.
1979-1980 Sezonu (Zirve)
Kulüp, tarihinin en büyük başarısını bu sezonda gösterdi. Ligi Trabzonspor ve Sivasspor’un ardından 3. sırada tamamladı.
O dönem ligde iç sahada yenilmesi en zor takımlardan biriydi. Şehirdeki Karaelmas Kemal Köksal Stadyumu, rakipler için en çekinilen deplasmanların başında geliyordu.
1981-1982 Sezonu
Şampiyonluk yarışında uzun süre yer alan takım, sezonu 4. sırada tamamlayarak istikrarını kanıtladı.
Öne Çıkan İsimler ve Efsaneler
Muammer Birdal: Zonguldakspor denince akla gelen ilk isimlerden biridir. Uzun yıllar kaptanlık yapmış, kulübün simge oyuncusu olmuştu.
Gökmen Barış, Volkan Yayın, Hüseyin Çetinkaya: 70’ler ve 80’lerde milli takıma kadar yükselen ve Zonguldakspor formasıyla harikalar yaratan isimlerdi.
Volkan Yayın: Zonguldakspor forması giyerken A Millî Takım’a seçilen ve milli formada sergilediği performansla dikkat çeken dönemin önemli orta saha oyuncularındandı.
Ve İsa Ertürk
Türk futbol tarihinde çok özel bir yere sahipti.
16 Aralık 1980 tarihinde oynanan özel bir maçta Dünya Karması’na davet edilen ve bu kadroda forma giyen ilk Türk futbolcusu olurken, orta sahadaki dinamizmi, oyun aklı ve başarılı performansıyla sadece Türkiye’de değil, uluslararası alanda da dikkat çekmiş ve Zonguldakspor’un o görkemli fırtına döneminin simge isimlerinden biri haline gelmişti.
O maçta Michel Platini, Ruud Krol, Paolo Rossi, Dino Zoff gibi dünya futbolunun efsaneleriyle aynı sahayı paylaştı.
Zonguldakspor’da oynadığı 61 resmi müsabakada 12 gol kaydetti. Başarılı oyunu sonrası 10 milyon liralık rekor bir ücretle olaylı bir şekilde Fenerbahçe’ye transfer olan İsa Ertürk kariyeri boyunca 14 kez A milli oldu.
Roma Olimpiyat Stadı’nda Dünya Karması formasıyla sahaya adımı attığında sırtında Fenerbahçe forması resmiyet kazanmış olabilirdi; ama o mertebeye giden yolun taşları Zonguldakspor’un bağrında döşenmişti.
İşte bu yüzden Zonguldakspor efsanesi denince akla ilk gelen isimlerden biri hâlâ İsa Ertürk’tür.
Gerileme Dönemi ve Kapanış
Maden Sektöründeki Değişim: 1980’lerin sonuna doğru TTK’nın küçülmeye gitmesi, maden sektöründeki ekonomik krizler ve 1990-1991 yıllarındaki büyük madenci grevleri, kulübün finansal damarlarını kesti.
Küme Düşme Süreci: 1987-1988 sezonunda Süper Lig’e veda eden takım, sonrasında alt liglerde tutunmaya çalıştıysa da borç yükü ve ilgisizlik nedeniyle 2000’li yıllarda Amatör Lig’e kadar geriledi ve faaliyetleri durdu.
Günümüzdeki Durum: Zonguldak Kömürspor / Zonguldakspor FK
Kapanan efsanevi Zonguldakspor’un mirasını yaşatmak amacıyla Demir Madencilik Dilaverspor’un ismi değiştirilerek Zonguldak Kömürspor yapıldı.
Zonguldakspor, Türk futbolu için hiçbir zaman sadece puan cetvelindeki bir isim olmadı. O; emeğin, alın terinin ve yer altındaki kömür karasının yeşil sahadaki en ak, en gururlu hikayesiydi.
Kırmızı-lacivert renkleri ve madenci amblemini devralan yeni kulüp, bölgesel amatör ligden TFF 2. Lig ve 3. Lig seviyelerine kadar yükselerek şehirde efsanenin ruhunu yaşatmaya devam ediyor.
