Dünyanın Çatısından Kayarak İnen Adam: Davo Karničar
Spor tarihinde birbirinden çılgın binlerce olay yaşandı. Ancak bazıları vardır ki, tek başına bile inanması zordur.
Bunlardan biri, dünyanın en yüksek dağına tırmanıp ardından kayaklarla aşağı inmektir.
Evet, yanlış okumadınız.
Everest’in zirvesine çıkmak başlı başına insan sınırlarını zorlayan bir başarıyken, zirvede kayaklarınızı takıp yaklaşık 3.500 metre aşağıya kaymak bambaşka bir çılgınlık!.
Bunu gerçekten yapan ilk kişi ise Slovenyalı dağcı ve ekstrem kayakçı Davo Karničar oldu.
7 Ekim 2000’de Everest’in 8.848 metrelik zirvesine ulaştı. Ardından kayaklarını taktı ve dünyanın çatısından aşağı doğru inmeye başladı.
Kayaklarını bir daha çıkarmadan, 5.350 metre yükseklikteki Ana Kamp’a kadar indi.
Toplam 3.500 metrelik irtifa farkını yaklaşık 4 saat 40 dakikada tamamladı.
Ama bu hikayeyi asıl inanılmaz yapan şey, Karničar’ın Everest’in zirvesine ilk kez çıktığında başarılı olması değildi.
Tam tersine…
Önce başarısız oldu
Karničar’ın Everest hayali 2000 yılında başlamadı.
1996’da ilk kez Everest’i kayakla inmeyi denedi. Ancak kötü hava koşulları nedeniyle planı başarısız oldu. Daha da kötüsü, bu denemede ayak parmaklarında ciddi donma meydana geldi ve iki parmağını kaybetti.
Normal şartlarda bu, Everest macerasının sonu olabilirdi. Karničar için ise tam tersi oldu.
Başarısızlık onu durdurmadı. Daha da hırslandırdı!.
Dört yıl sonra yeniden Everest’e geldi. Ve bu kez amacına ulaşmaya kararlıydı.
Everest onun ilk çılgınlığı değildi
Karničar’ın dağlarla ilişkisi çok daha eskiye dayanıyordu.
1975-1982 yılları arasında Yugoslavya’nın gençler dağ kayağı takımında yer aldı. Daha sonra kayakla dağcılığı birleştirdi ve dünyanın en zorlu zirvelerine yöneldi.
1989’da Nanga Parbat’a, 1993’te ise K2’ye çıktı. Ancak asıl dönüm noktalarından biri 1995’te geldi.
Karničar, Annapurna’nın zirvesinden kayakla inmeyi başardı. Böylece bir 8.000 metrelik dağdan kayakla iniş konusunda deneyim kazandı ve gözünü dünyanın en yüksek zirvesine çevirdi: Hedef artık Everest’ti!.
Zirveye çıktı ve kayaklarını taktı
6 Ekim 2000 gecesi Karničar, Güney Geçidi’ndeki son kampından zirveye doğru tırmanışa başladı.
Sabaha karşı zirveye ulaştı.
Saat yaklaşık 08.00’de kayaklarını taktı. Ve aşağı inmeye başladı.
Karničar, tırmanışın ilk bölümünde şişe oksijeni kullandı; Güney Zirvesi’ne ulaştığında oksijen ekipmanını bıraktı. Bundan sonra önünde Everest’in en tehlikeli bölümleri vardı.
İlk büyük sınavlardan biri Hillary Step bölgesinin hemen altındaki dik ve kayalık kısımdı.
Burada normal bir kayak inişinden söz etmek bile zordu. Karničar kayaklarını yana çevirerek adım adım ilerlemek zorunda kaldı. Bazı bölümlerde ise sabit ipe bağlanarak son derece kontrollü hareket etti.
Ama asıl kabus henüz bitmemişti.
Khumbu Buz Şelalesi
Daha aşağıda, Everest’in en tehlikeli bölgelerinden biri olan Khumbu Buz Şelalesi bulunuyordu.
Devasa buz blokları, derin yarıklar ve sürekli hareket eden buz kütleleri…
Burası öyle tehlikeliydi ki Karničar doğrudan içinden geçmek yerine buz şelalesinin kenarından ilerlemek zorunda kaldı.
Bazı bölümlerde ise düşen buzlardan kaçabilmek için olabildiğince hızlı kayması gerekiyordu.
Ve tam da burada, Everest’in neden dünyanın en ölümcül dağlarından biri olduğunu bir kez daha gördü.
Kayarken bir cesetle karşılaştı
İniş sırasında Karničar’ın karşılaştığı en ürkütücü görüntülerden biri, dağda donarak hayatını kaybetmiş bir dağcının cesediydi.
Kısa süre önce dünyanın zirvesine ulaşmıştı. Şimdi ise kayaklarının üzerinde aşağı inerken, Everest’in başka bir yüzüyle karşı karşıyaydı.
Çünkü Everest’te zirveye ulaşmak kadar, oradan sağ salim geri dönmek de başlı başına bir mücadeleydi!.
4 saat 40 dakikada tarih yazdı
Karničar, zirveden yaklaşık 3.500 metrelik dikey mesafeyi 4 saat 40 dakikada tamamladı.
Ana Kamp’a ulaştığında artık tarihe geçmişti. Çünkü Everest’in zirvesinden Ana Kamp’a kadar kayaklarını çıkarmadan inen ilk kişiydi.
Üstelik bu inişin bazı bölümlerinde durup su içmesine ve ekipmanla ilgili işlemler yapmasına rağmen, başarıyı benzersiz kılan şey kayaklarını ayağından hiç çıkarmamış olmasıydı.
Yani mesele sadece Everest’te kayak yapmak değildi. Dünyanın çatısından aşağıya kadar kayakla bir rota tamamlamaktı.
Everest’ten sonra da durmadı
Karničar için Everest son değildi.
Bu kez dünyanın yedi kıtasındaki en yüksek zirvelerden kayakla inmeyi hedefledi.
2006’da bu projesini tamamlayarak Seven Summits’in tamamından kayakla inen ilk kişi oldu.
Eiger ve Matterhorn gibi Avrupa’nın ikonik zirvelerinden de son derece zorlu kayak inişleri gerçekleştirdi.
Hatta kariyerinin ilerleyen dönemlerinde gözünü bir kez daha K2’ye çevirdi. Dünyanın en zorlu dağlarından birinden kayakla inmeyi hedefledi ancak bu hayalini gerçekleştiremedi. Sırtındaki sakatlık ve dağdaki uygun olmayan koşullar nedeniyle proje sonuçsuz kaldı.
Sonu Everest’ten bile daha beklenmedikti
Davo Karničar, dün yani 16 Eylül 2019’da 56 yaşındayken hayatını kaybetti.
Ancak ölümünün Everest’le ya da başka bir dağ tırmanışıyla ilgisi yoktu.
Bir ağaç kesme kazasında hayatını kaybetti. Dünyanın en yüksek dağından kayakla inmiş, sayısız ölümcül rotayı tamamlamış bir adamın hayatı, kendi mülkündeki bir iş kazasıyla sona erdi.
Dünyanın çatısından aşağı
Davo Karničar’ın hikayesini özel yapan sadece Everest’ten kayakla inmiş olması değil.
1996’da başarısız oldu. İki parmağını kaybetti.
Ama vazgeçmedi. Dört yıl sonra yeniden Everest’e çıktı. Dünyanın en yüksek noktasında kayaklarını taktı ve aşağı doğru hareket etti.
Önünde kayalık geçitler, buz yarıkları, çığ tehlikesi ve ölüm vardı.
O ise kaymaya devam etti. Bazı insanlar Everest’in zirvesine ulaşmayı hayal eder. Davo Karničar için ise zirve, hikayenin sonu değil, asıl maceranın başladığı yerdi.
