Zeynep Sönmez’in TOP 50 Yolunda Eksik Halkası: Servis
Kadınlarda ve erkeklerde tenisimizin en önde gelen yıldızı artık çok net: Zeynep Sönmez.
Milli sporcumuz, adım adım, kazıya kazıya geldiği TOP 50 barajının eşiğinde. Peki burada kalıcı olabilecek, hatta daha da yukarı çıkabilecek mi?
Bunun için oyunundaki en önemli eksik halkalardan birine bakmak gerekiyor: servis.
Mesele “Zeynep’in servisi kötü” demek kadar basit değil. İlk servisi oyuna sokma yüzdesi çoğu zaman gayet iyi. Asıl problem, servisinin rakip üzerinde yeterince baskı yaratmaması ve özellikle ikinci serviste rakibe rahat bir şekilde rallinin içine girme fırsatı vermesi!
Üstelik Sönmez’in en güçlü taraflarından biri return. İkinci servis returnlerinde yüksek yüzdelere çıkabiliyor, rakibin servis oyunlarını bozabiliyor. Ancak kendi servisinde üstünlük kuramadığında, return’de yarattığı avantajın bir bölümü ne yazık ki boşa gidiyor.
2. servisten puan çıkartma yüzdesi, özellikle güçlü rakiplere karşı %30’lara düşüyor ki; bunu geliştirmeden hayalimizdeki yere gelebilmesi pek mümkün gözükmüyor.
** Peki bu servis nasıl geliştirilebilir?
Toss: İlk bakılacak yer
Servisin başlangıcındaki top atışı, yani toss, sandığımızdan çok daha önemli.
Top biraz öne, arkaya ya da yana kaçtığında oyuncu temas noktasına yetişebilmek için vücuduyla telafi yapmak zorunda kalıyor. Bu da servis hareketinin tekrarlanabilirliğini ve raket hızını etkiliyor.
Sönmez’in servisinde de benim ilk bakacağım noktalardan biri burası olurdu. Çünkü Zeynep topu oyuna sokmakta büyük bir problem yaşamıyor. Asıl mesele, ilk servisi rakibin returnünü bozacak kadar etkili hale getirmek.
Ace sayısının düşük kalması da burada bize önemli bir ipucu veriyor: servis yüzdesi ile servis baskısı aynı şey değil.
Güç nereden geliyor? Kol değil, kinetik zincir
İyi bir profesyonel servis aslında bir “kol hareketi” değil.
Kabaca: Zemin → bacaklar → kalça → gövde → omuz → dirsek → önkol → raket şeklinde ilerleyen bir enerji aktarımı söz konusu.
Dolayısıyla daha sert servis için yalnızca kolla daha hızlı vurmak çözüm değil. Bacak ve kalçadan başlayan enerjinin gövde üzerinden rakete mümkün olduğunca verimli aktarılması gerekiyor.
Sönmez’de geliştirilmesini istediğim noktalardan biri de trophy pozisyonundan temasa kadar olan bölümdeki patlayıcılık. Daha iyi yüklenme, daha iyi yukarı çıkış, daha yüksek temas ve daha fazla raket hızı…
Ve Bunların hepsi birbirine bağlı.
Temas noktası kritik
Serviste topa nerede temas ettiğiniz, çıkan servis kadar önemli.
Çok önde temas kontrolü, çok geride temas ise hız ve açı üretimini olumsuz etkileyebilir.
Bu yüzden Sönmez için mesele yalnızca “ilk servisi daha sert atmak” değil. Rakibin ilk servisi karşıladığında ne kadar zor bir return yapmak zorunda kaldığı daha önemli.
İşte burada temas noktası ve raket hızının optimizasyonu devreye giriyor.
Pronasyon ve raket hızı
Servisin son bölümünde önkolun pronasyonu ve özellikle racket-head speed büyük önem taşıyor. Amaç yalnızca topa güçlü vurmak değil; raket başını hızlandırmak, topa doğru açıyla girmek ve gerekli spin’i üretmek.
Sönmez’in servisinde ben özellikle bu raket hızının, vücudun ürettiği güçle daha verimli buluşturulmasına odaklanırdım.
Çünkü ikinci servislerde yaşanan sorunlar daha da belirginleşiyor. Özellikle güçlü rakiplere karşı ikinci servisten kazanılan puanların ciddi biçimde düşmesi, rakibin servis oyununa ne kadar kolay girebildiğini gösteriyor.
Asıl fırsat: Servis +1
Bence Sönmez için en büyük gelişim alanı tam olarak burada.
Servisinin illa 10 ace üretmesi gerekmiyor ki olamaz da…
Zeynep için ideal senaryo şu olabilir: Servis → zayıf return → forehand ile ilk saldırı.
Yani hedef: “Daha fazla ace” değil, “rakibin daha kötü return yapmasını sağlamak.”
Bu, Sönmez’in oyun karakterine çok daha uygun.
Ben koçu olsaydım dört noktaya öncelik verirdim:
Toss’u mümkün olduğunca sabitlemek
Bacak ve kalça katkısını artırmak
Temas noktasını daha yüksek ve önde optimize etmek
Servis +1 forehand’ini otomatik bir oyun planına dönüştürmek
Bunlar oturduğunda servis hızı birkaç kilometre bile artsa, servis oyunlarının kalitesi ciddi biçimde değişebilir.
Rybakina-Sabalenka değil, belki biraz Świątek ve Gauff
Zeynep’in Sabalenka veya Rybakina gibi oyuncuların servislerini birebir kopyalaması zaten gerçekçi değil. Fiziksel özellikler, oyun tarzı ve doğal vuruş kapasitesi farklı.
Ama elit oyunculardan belirli parçalar alınabilir.
Bence burada en iyi örneklerden biri Iga…
Świątek 2024 sonrasında servis hareketini daha kısa ve akıcı hale getirdi. Amaç yalnızca daha fazla hız üretmek değildi; hareketin baskı altında da bozulmamasını sağlamaktı.
Sönmez için bunun karşılığı açık: Daha az gereksiz hareket → daha az zamanlama hatası → daha stabil temas.
Gauff da benzer şekilde toss ve servis hareketi üzerinde değişiklikler yaptı. Özellikle toss’u daha kontrollü hale getirip raketin topa gidiş yolunu kısaltması, Sönmez için de ilham verici olabilir.
Çünkü 1,70 metrelik bir oyuncu için ekstra yükseklik yaratmaya çalışırken toss’u gereğinden fazla yükseltmek, temas zamanlamasını zorlaştırabiliyor.
Sabalenka ve Rybakina gibi oyuncuların doğal servis gücünü 40 gün 40 gece çalışsa bile ona birebir kopyalamak mümkün değil. Eşyanın tabiatı buna izin vermiyor. Ama hareket ekonomisini, zamanlamayı ve vücuttan rakete güç aktarımını geliştirmek kesinlikle mümkün.
Sonuç;
Peki Zeynep Sönmez’de ilk olarak neyi değiştirirdim?
Sıralamam şöyle olurdu:
Toss stabilitesi
↓
Servis hareketini sadeleştirme
↓
Bacak ve kalça katkısını artırma
↓
Temas noktasını optimize etme
↓
Servis +1 forehand’ini geliştirme
Sonuncusu belki de en önemlisi.
Çünkü Sönmez’in amacı Sabalenka gibi bir “servebot” olmak değil; zaten olması da gerekmiyor. Zeynep’in oyununun güzelliği başka yerde: return, mücadele, hareketlilik ve rallilerdeki direnci.
Servisi bu güçlü tarafları tamamlayan bir silaha dönüşürse, mesele birkaç ace daha atmak olmayacak. Rakibin return kalitesini düşürmek, ilk vuruşta üstünlüğü ele geçirmek ve servis oyunlarını daha kolay kazanmak olacak.
TOP 50’nin kapısında Zeynep’in ihtiyacı belki de tam olarak bu.
Daha hızlı servis değil, daha zor return edilen servis!
Yazarın diğer yazıları için tıklayın
mail: burak.belgen@abcspor.com
twitter: @BurakBelgen
