FIBA 2026-2027 Sezonu Basketbol Kural Değişiklikleri: Yeni Dönemde Neler Değişecek?
FIBA, 2026-2027 sezonuyla birlikte uygulanacak yeni basketbol kurallarını açıkladı. Yapılan değişiklikler arasında özellikle şut hareketi (Act of Shooting – AOS) tanımının yeniden düzenlenmesi, teknik faullerde yeni sınıflandırmaya gidilmesi ve sportmenlik dışı faul uygulamasının kaldırılması dikkat çekiyor.
Yeni düzenlemelerle birlikte faul değerlendirmeleri, oyuncu davranışları ve hakem karar mekanizmalarında önemli değişiklikler yaşanacak.
İşte 2026-2027 sezonundan itibaren geçerli olacak başlıca FIBA kural değişiklikleri:
1. Sportmenlik Dışı Faul Uygulaması Kaldırılıyor
Yeni Faul Kategorileri Geliyor
FIBA’nın yeni kural kitabındaki en önemli yeniliklerden biri, uzun süredir kullanılan “Sportmenlik Dışı Faul” (Unsportsmanlike Foul) tanımının tamamen kaldırılması oldu.
Yeni sistemde bu fauller iki farklı başlık altında değerlendirilecek:
Disruptive Foul (Aksatıcı/Bozucu Faul):
Oyunun temposunu veya akışını taktiksel amaçlarla kesmeye yönelik yapılan fauller bu kategori içerisinde yer alacak. Özellikle hücum organizasyonlarını durdurmaya yönelik stratejik müdahaleler bu kapsamda değerlendirilecek.
Flagrant Foul (Ciddi/Şiddetli Faul):
Rakibin sağlığını ve güvenliğini tehlikeye atan, aşırı sert veya basketbolun ruhuna aykırı temaslar ise bu kategoriye dahil edilecek.
FIBA, bu değişiklikle birlikte faul cezalarında daha dengeli ve orantılı bir değerlendirme sistemi oluşturmayı hedefliyor.
Şut Hareketi (AOS) Tanımı Yeniden Düzenleniyor
Son yıllarda hücum oyuncularının temas alabilmek için kural boşluklarından yararlanması, yani “faul alma” odaklı hareketler yapması nedeniyle FIBA şut hareketinin tanımında değişikliğe gitti.
** Yeni kurallara göre bazı durumlarda oyuncu artık şut hareketinde kabul edilmeyecek:
Hücum oyuncusu temas aldıktan sonra topu bir takım arkadaşına pas verirse, şut hareketi sona ermiş sayılacak.
Oyuncunun topu potadan uzak bir noktaya doğru yukarı kaldırması veya hareket sırasında yüzünün potaya dönük olmaması durumlarında atış hakkı değerlendirilmeyecek.
Potaya doğru ilerlerken (drive) faul yapılmasının ardından oyuncu pas verirse, pozisyon şut faulü olarak kabul edilmeyecek.
Arka sahadaki bir oyuncu henüz rakip sahaya geçmemişse, şut hareketini başlatmış sayılmayacak. Ancak süre bitimi veya çeyrek sonu atışlarında bu durum farklı değerlendirilecek.
Bu düzenlemeyle birlikte FIBA, hücum oyuncularının teması kullanarak kolay faul kazanmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.
Teknik Fauller Artık İki Ayrı Kategoride Değerlendirilecek
FIBA, teknik faullerde de yeni bir sınıflandırma sistemine geçiyor. Amaç, farklı ağırlıktaki ihlallerin aynı şekilde cezalandırılmasının önüne geçmek.
** Yeni uygulamada teknik fauller iki gruba ayrılacak:
Kategori 1 Teknik Fauller:
Daha hafif ihlalleri kapsayacak ve oyuncunun veya antrenörün diskalifiye sınırına doğrudan etki etmeyecek.
Kategori 2 Teknik Fauller:
Daha ciddi davranışları içerecek ve oyuncu ya da koçun diskalifiye sayısına dahil edilecek.
Bu değişiklik sayesinde disiplin kararlarında daha dengeli bir yaklaşım uygulanması hedefleniyor.
IRS Kullanımı Genişletiliyor, Saha Düzenlemelerinde Esneklik Sağlanıyor
Hakem kararlarının doğruluğunu artırmak amacıyla Instant Replay System (IRS) kullanım alanları genişletiliyor.
Yeni düzenlemeler kapsamında:
Maçın herhangi bir bölümünde verilen bir faul kararının ardından blok veya çember müdahalesi (goaltending / basket interference) pozisyonları IRS üzerinden incelenebilecek.
Karşılaşmanın son 2 dakikasında ve uzatma bölümlerinde, kenar çizgisinden yapılan oyun başlatmalarında savunma takımının faulü sırasında topun oyuncunun elinden çıkıp çıkmadığı tekrar sistemiyle kontrol edilebilecek.
Bunun yanı sıra FIBA, modern saha tasarımlarına ve kulüplerin pazarlama çalışmalarına uyum sağlamak amacıyla bazı görsel düzenlemelerde de esneklik getiriyor. Çorapların görünür olma zorunluluğu kaldırılırken, saha çizgileri ve renk kullanımı konusunda kulüplere daha fazla özgürlük tanınacak.
Yeni Sezon Basketbolunda Büyük Değişim
FIBA’nın 2026-2027 sezonu için duyurduğu bu düzenlemeler; faul yorumlarından oyuncu davranışlarına, hakem kararlarından saha standartlarına kadar birçok noktada değişiklik yaratacak.
Özellikle sportmenlik dışı faulün kaldırılması, şut hareketinin yeniden tanımlanması ve teknik faullerdeki yeni sistem, yeni sezonda takımların oyun stratejilerini ve oyuncuların saha içindeki kararlarını doğrudan etkileyebilir.
