75% Kuralı: Formula 1 Tarihinin En Tuhaf Yarışı
Formula 1’de bir yarışın kazananını belirlemek için normalde 44, 50 veya 60 tur boyunca mücadele etmek gerekir. Ancak 2021 Belçika Grand Prix’sinde işler hiç de öyle olmadı.
29 Ağustos 2021’de Spa-Francorchamps’a gelen binlerce taraftar saatlerce yağmur altında bekledi. Fakat pistte gerçek anlamda bir yarış izleyemediler.
Buna rağmen günün sonunda bir kazanan vardı: Max Verstappen.
Üstelik yalnızca birkaç tur tamamlanarak!
Her şey yağmurla başladı
Spa-Francorchamps zaten zorlu hava koşullarıyla ünlü bir pist. Ancak 2021’deki Belçika Grand Prix’sinde yağmur yarış günü bir türlü dinmedi.
Start sürekli ertelendi. Görüş mesafesi son derece düşüktü ve pistte özellikle Eau Rouge gibi hızlı bölümlerde araç kullanmak ciddi bir güvenlik problemi haline gelmişti.
Formula 1 yönetimi sonunda araçları Safety Car arkasında piste çıkardı. Ama bu da sorunu çözmedi.
Yağmur devam ediyor, pistteki su miktarı azalmak yerine artıyordu. Görüş mesafesi ise özellikle arkadaki sürücüler için son derece kötüydü.
Sonunda yarış başladı… ama aslında başlamadı.
Saatler süren bekleyişin ardından araçlar Safety Car arkasında yeniden piste çıktı.
Ancak yalnızca birkaç tur sonra yarış tekrar kırmızı bayrakla durduruldu. Ve sonunda yarışın yeniden başlatılmayacağı açıklandı.
Ortaya çıkan tablo inanılmazdı: 2021 Belçika Grand Prix’si yalnızca iki turun yarış olarak tamamlanmasıyla sona ermişti.
Ama Formula 1 tarihinde bu iki tur yeterliydi. Çünkü o dönemdeki kurallar, belirli bir minimum mesafe aşıldığında puan verilmesine izin veriyordu.
İşte 75% kuralı burada devreye girdi
O dönemki sistemde yarış mesafesinin %75’inden fazlası tamamlanırsa tam puan veriliyordu. %75’in altında kalındığında ise daha düşük puanlar uygulanıyordu.
Spa’da ise yarış mesafesinin %75’i bırakın tamamlanmayı, yanına bile yaklaşılmadan yarış sona erdi.
Buna rağmen iki turun üzerinde tamamlandığı için yarım puan verildi.
Sonuç olarak:
Max Verstappen – 12,5 puan
George Russell – 9 puan
Lewis Hamilton – 7,5 puan
Russell için bu sonuç özellikle unutulmazdı. Williams pilotu, kariyerinin ilk Formula 1 podyumunu elde etmişti. Üstelik gerçek bir yarış turunda neredeyse hiç mücadele etmeden.
Verstappen kazandı ama kimse mutlu değildi. İşin ironik tarafı, Verstappen’in kendisi bile bu galibiyetten memnun değildi.
Pole pozisyonundan başlayan Hollandalı sürücü yarışın galibi ilan edildi ancak yalnızca Safety Car arkasında birkaç tur tamamlayabilmişti.
Asıl tepki ise tribünlerdeki taraftarlardan geldi.
İnsanlar saatler boyunca yağmur altında beklemiş, yarışın başlamasını ummuştu. Sonunda gördükleri şey birkaç tur Safety Car görüntüsü ve ardından damalı bayrak oldu.
Asıl tartışma: Puan neden verildi?
Belçika Grand Prix’sini Formula 1 tarihine sokan şey yalnızca yağmur değildi.
Asıl tartışma şuydu: Sadece iki turdan ibaret bir yarış gerçekten yarış sayılır mı?
Kurallar o gün için bunun cevabını “evet” olarak veriyordu.
Verstappen kazandı. Russell podyuma çıktı. Hamilton üçüncü oldu.
Ve şampiyonluk mücadelesinde bütün bu isimlere puanlar yazıldı.
Özellikle şampiyonluk mücadelesinin Verstappen ile Hamilton arasında son derece çekişmeli olduğu 2021 sezonunda, bu yarım puanlar önemsiz değildi. Verstappen’in 12,5 puanı Hamilton’la arasındaki farkı 8 puandan 3 puana indirdi.
Formula 1 kuralları değiştirdi
Belçika’daki olaydan sonra Formula 1 yönetimi kuralları yeniden değerlendirdi.
2022’de puanlama sistemi değiştirildi. Artık yarışın çok kısa sürmesi halinde %25 ve %50 gibi yeni mesafe eşikleri kullanılacaktı.
Böylece yalnızca birkaç turun tamamlandığı bir yarışta, 2021 Spa’daki gibi yüksek miktarda puan verilmesinin önüne geçilmesi amaçlandı.
Yani 2021 Belçika Grand Prix’si sadece tuhaf bir yarış olarak kalmadı. Formula 1’in puan sisteminin değişmesine de neden oldu.
