Neden bazı sporlar, dünya genelinde çok popüler de olsa bazı ülkelerde o kadar sevilmez ??
Bazı sporların bazı ülkelerde sevilmemesinin altında yatan nedenleri tek bir madde toplayamayız; birden fazla sosyal, kültürel, ekonomik ve coğrafi unsurun birleşimine dayanır.
Mesela;
** Kültürel ve Tarihsel Bağlar
Bir spor, bir ülkenin kültürel kimliğinin parçası değilse, yani kültürel bağ güçlü değilse popülerlik zorlaşır.
Örneğin Hindistan’da kriket, uzun tarihi geçmişi ve toplumdaki sosyal rolü nedeniyle oldukça geniş bir hayran kitlesine sahiptir. Futbolun kriketi gölgede bırakma ihtimali imkansızdan da öte!..
Ya da birçok ülkede en çok izlenen spor futboldur ama Amerika’da ilk 4’e giremez örneği gibi. Zaten onlar için gerçek futbol; amerikan futboludur. Bizim dildeki futbola malumunuz soccer derler.
** Altyapı, Erişilebilirlik, Çıkacak bir Dünya yıldızı
Bir sporu oynamak veya takip etmek için gerekli altyapı ve tesislerin bulunması önemlidir. Örneğin, yüksek maliyetli ekipman veya özel alan gerektiren sporlar fakir veya altyapı eksikliği olan ülkelerde yaygınlaşamayabilir. Bu da o sporun popülerliğini azaltır veya tersine, o topraklardan çıkacak bir şampiyon, gençlere rol modeli olabilir.
Bizdeki Naim Süleymanoğlu sonrası halter, Mete Gazoz sonrası okçuluğa artan ilgi gibi..
Ya da bireysel değil uluslararası başarılar. Ulusal takımların uluslararası turnuvalardaki başarıları (Olimpiyatlar, Dünya Kupaları gibi) o sporun ülkedeki popülaritesini hızla artırır.
** Coğrafya ve İklim
Sporun coğrafi koşullarla uyumu da önemlidir. Buz hokeyi gibi sporlar buzlu iklimlerde doğal olarak daha popülerdir; sıcak iklimli ülkelerde bu tür sporlara ilgi zayıf olur çünkü günlük yaşantıda bu spor için uygun ortam bulunmaz.
Çok sıcak, tropik bölgelerde “hiç yaşanmamış kış” bunun sonucu olarak da “kış sporları” örneği gibi…
Mesela hiç kar-buz olmadığı, görmedikleri için kayak yapılamayan bir ülkeden, nasıl iyi bir kayakçı çıkabilsin ki!..
** Medya ve Yayın Etkisi
Günümüzün en büyük silahı.. Seni isterse rezil de eder vezir de.. Bir sporun televizyonda, internette veya sosyal medyada ne kadar görünür olduğuna bağlı olarak ilgi artar ya da azalır. Yaygın medya temsili olmayan sporlar halk tarafından daha az bilinir ve takip edilir.
Kısaca reklamın önemi, insanlar duyup görüp seyrettikçe daha da alışır. Alıştıkça daha da seyreder.
Bunu sadece spora da indirgememek lazım. X bir sanatçı, film, dizi ya da herhangi bir marka için de fazlasıyla geçerli…
** Ekonomik ve Politik Faktörler
Devlet desteği, sponsorluk ve profesyonel liglerin varlığı bir sporu güçlendirir. Bazı ülkeler belirli sporları teşvik ederek o sporun daha çok sevilmesini sağlar; diğerlerinde ise bu destek az olduğunda spor popüler olamaz.
Ülkelerin ata sporu olarak gördükleri veya ilerlemesini istedikleri spor dallarına yaptıkları maddi-manevi yatırım, her disipline aynı değildir.
** Sosyal Değerler ve Değişen Normlar
Bazen toplumun değer yargıları, güvenlik kaygıları veya sosyal beklentiler belirli sporlara ilginin azalmasına neden olabilir. Örneğin temaslı sporlarla ilgili sağlık endişeleri bazı toplumlarda katılımı azaltabilir.
Ya da ülkenin içinde bulunduğu ekonomik, sosyal krizler, insanların can derdinden x bir eğlenceye odaklanmasını zorlaştırır.
Onun içindir ki, “istatiksel anlamda” dünya genelinde belli sporlar öne çıksa da, her ülkenin her spora bakışı aynı olamaz!..
