Belçika tarihinin düşman kardeşleri Valon vs Flaman rekabetinde, 1913’den beri sahne alan, Flamanlar için bir spor yarışından çok daha fazlası olan, De Ronde yarışını daha önce yazmıştık.
Bugün de masanın diğer tarafı, Valon’ların efsane anıtsal yarışı, 1892’de başlayan “Yaşlı Hanımefendi” lakaplı Liege-Bastogne-Liege yarışı konumuz.
Ama öncelikle Belçika için bisikletin önemi ve değerine değinmezsek olmaz. 12 milyonu bile bulmayan nüfusu ve küçük yüzölçümüne rağmen onlarca bisiklet yarışı… Bu çoğunlukla düz topraklarda bisiklet bir spor değil, adeta bir din, bir yaşam biçimi…
Bugünün ve geçen yazının konusu olan iki Valon-Flaman rekabetinin simge yarışları haricinde, Gent–Wevelgem klasiği (bahar) başta olmak üzere, 20’den fazla bilinen büyük yarışın da ev sahibi bu küçük ülke… Üstelik yerel, mahalli ve amatör yarışlara girmedik bile!..
Ve geçelim tarihin başladığı yere, bisikletin ilk anıtsal yarışı olan Liege–Bastogne–Liege ya da daha çok bilinen ismiyle Yaşlı Hanımefendi (La Doyenne)…
Bisiklet dünyasında her yarışın bir ruhu vardır elbette. Ama bazı yarışlar vardır ki, sadece bir spor etkinliği değil, bir efsane, bir tarih, bir kültür hatta bir miras haline gelir.
1892 yılında ilk kez düzenlenen yani 133 senelik bir geçmişten bahsediyoruz. Bugün klasik bir anıtsal yarış olarak kabul edilse de, koşulmaya başlandığı dönemde 250 km’den uzun zorlu parkur, Ardennes dağlarının sert yokuşları, çetin hava koşulları ile bir yarıştan çok, ölümcül bir testti.
Asfalt yolların nadiren bulunduğu, sporcuların toprak ve çakıl yollarda mücadele ettiği yıllarda başlayan bu yarışın bu kadar sene ayakta kalmış olması ona “Yaşlı Hanımefendi” ünvanını kazandırdı.
Neden Yaşlı Hanımefendi?
Bu lakap, yarışın köklü geçmişine ve saygınlığına bir gönderme; “Yaşlı”, bisikletin en eski anıtsal yarışlarından biri olmasını; “Hanımefendi” ise asalet, saygı ve zorluk karşısında gösterilen zarafeti temsil ediyor.
Tarihe Damga Vuranlar
Bu yarışta zafer kazanmak, bir bisikletçinin kariyerinde çok önemli bir mihenk taşı anlamını taşıyor.
Ülkenin hatta dünyanın da çok büyük (birçoklarına göre en büyük) bisiklet yarışcısı olan Eddy Merckx 5 zaferle “Yaşlı Hanımefendi”nin de efsanesi (1969-71-72-73-75)
Neden Bugün Bile Hala Önemli?
Liege–Bastogne–Liege yarışında, modern bisiklet dünyasında bile her pedalda, yüz yıllık bir mirasın taşındığı kabul edilir.
Ve her zafer sadece bir galibiyet değil, efsaneler arasına katılan bir başka ismin imzasıdır!..
Kısaca “Yaşlı Hanımefendi” bir yarıştan çok daha fazlası, prestij, dayanıklılık ve saygıyı, içinde barındıran bir tarihtir.
